แหล่งท่องเที่ยวและของดี อำเภอละแม จังหวัดชุมพร

แหล่งท่องเที่ยวและของดี

อำเภอละแม จังหวัดชุมพร

แหล่งท่องเที่ยวและของดี

อำเภอละแม จังหวัดชุมพร

บ่อน้ำพุร้อน ถ้ำเขาพลู

บ่อน้ำร้อนจำนวน 3 บ่อและมีชื่อเรียกคล้องจองกันคือ เอื้ออารีย์ธารทิพย์ อมฤตธารา และพฤกษาชลธาร

แหล่งท่องเที่ยวและของดี

อำเภอละแม จังหวัดชุมพร

เรือใบโบราณละแม จ.ชุมพร

ปัจจุบันหาชมได้ยาก จึงได้มีการอนุรักษ์ ผ่านกิจกรรมเปิดโลกทะเลละแม ช่วงเทศกาลสงกรานต์ทุกปี

เรือใบโบราณละแม จ.ชุมพร

ปัจจุบันหาชมได้ยาก จึงได้มีการอนุรักษ์ ผ่านกิจกรรมเปิดโลกทะเลละแม ช่วงเทศกาลสงกรานต์ทุกปี

เรือใบโบราณละแม จ.ชุมพร

ปัจจุบันหาชมได้ยาก จึงได้มีการอนุรักษ์ ผ่านกิจกรรมเปิดโลกทะเลละแม ช่วงเทศกาลสงกรานต์ทุกปี

ธนาคารปูม้า

สาขาเกษตรกรรม

ปูม้า เป็นปูทะเลชนิดหนึ่ง อยู่ในสกุล Portunusลักษณะทั่วไปแบ่งออกเป็น 3 ส่วน คือ ส่วนตัว ส่วนอก และส่วนท้อง ส่วนหัวและอกจะอยู่ติดกัน มีกระดองหัวอยู่ตอนบน ทางด้านข้างทั้งสองของกระดองเป็นรอยหยักคล้ายฟันเลื่อย ลักษณะเป็นหนามแหลมข้างละ 9 อัน ขามีทั้งหมด 5 คู่ คู่แรกเปลี่ยนแปลงไปเป็นก้ามใหญ่เพื่อใช้ป้องกันตัวและจับอาหาร ขาคู่ที่ 2-4 มีขนาดเล็ก ปลายแหลม ใช้เป็นขาเดิน ขาคู่สุดท้าย ตอนปลายมีลักษณะเป็นใบพายใช้ในการว่ายน้ำ ขนาดกระดองสามารถโตเต็มที่ได้ราว 15-20 เซนติเมตร(ศูนย์วิจัยและพัฒนาการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำชายฝั่งระยอง ปูม้า,2560 : ออนไลน์)

ชื่อสามัญภาษาอังกฤษ : Blue swimming crab, Flower crab, Blue crab

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Portunuspelagicus

ลักษณะปูม้า

ปูม้า เป็นปูทะเลชนิดหนึ่ง อยู่ในสกุล Portunusลักษณะทั่วไปแบ่งออกเป็น 3 ส่วน คือ ส่วนตัว ส่วนอก และส่วนท้อง ส่วนหัวและอกจะอยู่ติดกัน มีกระดองอยู่ตอนบน ทางด้านข้างทั้งสองของกระดองเป็นรอยหยักคล้ายฟันเลื่อย ลักษณะเป็นหนามแหลมข้างละ 9 อัน ขามีทั้งหมด 5 คู่ คู่แรกเปลี่ยนแปลงไปเป็นก้ามใหญ่เพื่อใช้ป้องกันตัวและจับอาหาร ขาคู่ที่ 2-4 มีขนาดเล็ก ปลายแหลม ใช้เป็นขาเดิน ขาคู่สุดท้าย ตอนปลายมีลักษณะเป็นใบพายใช้ในการว่ายน้ำ ขนาดกระดองสามารถโตเต็มที่ได้ราว 15-20 เซนติเมตร



ซึ่งปูม้าตัวผู้ มีก้ามยาวเรียว มีสีฟ้าอ่อน และมีจุดขาวตกกระทั่วไปทั้งกระดองและก้าม พื้นท้องเป็นสีขาว จับปิ้งเป็นรูปสามเหลี่ยมเรียวสูง



ปูม้าตัวเมีย มีก้ามสั้นกว่ากระดอง และก้ามมีสีฟ้าอมน้ำตาลอ่อนและมีจุดขาวตกกระทั่วไปทั้งกระดองและก้าม เมื่อถึงฤดูกาลวางไข่ ปูม้าตัวเมียจะมีไข่ติดอยู่บริเวณรยางค์ซึ่งเคยเป็นขาว่ายน้ำในระยะวัยอ่อน โดยในระยะแรกไข่จะอยู่ภายในกระดองต่อมากระดองทางหน้าท้องเปิดออกทำให้เห็นไข่ชัดเจน จึงเรียกปูม้าลักษณะนี้ว่า ปูม้าที่มีไข่นอกกระดอง(นายสุชาติ แสงอรุณ,นายเริงศักดิ์ รัตนิพล : 2563)



รวบรวมข้อมูลโดย อาจารย์ ดร.เชษฐ์ ใจเพชร

ขั้นตอนภูมิปัญญา

ขั้นตอนที่ 1
วงจรชีวิตและระยะของปูม้า ในช่วงที่ไข่ปูม้า 10-15 วัน หรือประมาณ 2 สัปดาห์ ยังมีลักษณะเป็นไข่ที่มีขนาดเล็ก โดยแม่ปู 1 ตัว (ขนาดกระดองกว้าง 9.15-18.84 ซม. ) จะมีไข่ประมาณ 229,538 ถึง 2,859,061 ฟอง ( สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ , 2561 : 7) แล้วเข้าช่วงที่ไข่ปูม้าเปลี่ยนเป็นระยะซูเฮียซึ่งในระยะนี้จะอยู่ประมาณ 10-15 วัน หรือประมาณ 2 สัปดาห์ เช่นกัน หลังจากนั้นเริ่มเปลี่ยนในทางกายภาคมีหาง ก้าม และส่วนหัวจะได้อย่างชัดเจนจนนำไปสู่ระยะตัวปู โดยมีลักษณะเป็นรูปปูมากขึ้นแล้วพัฒนามาเป็นลูกปูม้าวัยอ่อน
ขั้นตอนที่ 2
การเลี้ยงปูม้า วิธีที่ 1 : การเลี้ยงปูม้าในกระชัง ในแบบดั้งเดิมของชาวบ้านเป็นการเลี้ยงปูม้าเพศเมียโดยทำกระชังไว้ในทะเลใกล้เคียงเรือของตนเองซึ่งจะเป็นการเลี้ยงในพื้นที่ของใครของมัน (กรมพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย, 2561 :ออนไลน์)
ขั้นตอนที่ 3
การเลี้ยงปูม้า วิธีที่ 2 : การเลี้ยงปูม้าโดยในถังพลาสติกสีฟ้า ใช้สายออกซิเจนให้กับปูเพศเมียเพื่อทำการฟักไข่เป็นตัว เมื่อปูเพศเมียฟักไข่เป็นตัวแล้วทำการเปิดก็อกด้านล่างเพื่อปล่อยลงสู่ทางท่อ ไหลลงสู่ทะเลในระดับที่น้ำทะเลขึ้นหากน้ำทะเลตื้นที่นำลูกปูม้าที่ฟักแล้วใส่ลงถังก่อนแล้วรอให้น้ำขึ้นปล่อยลงสู่ท่อให้ไหลลงทะเลหรือหากอยู่ใกล้เคียงทะเลสามารถนำถังไปปล่อยลูกปูม้าลงสู่ทะเล
ขั้นตอนที่ 4
ระยะเวลาการเพาะตัว แม่ปูที่มีไข่นอกกระดองจะแบ่งสีไข่ออกเป็น 4 สี คือ “สีส้มเหลือง” ซึ่งเป็นระยะแรกของไข่ปูม้า ในการวิวัฒนาการของลูกปูสู่ระยะซูเอีย (Zoea) ที่เป็นระยะแรกของลูกปูที่สามารถปล่อยลงสู่ทะเลได้ โดยจะใช้เวลาประมาณ 4-5 วัน “สีน้ำตาล” ใช้เวลาพัฒนาการพร้อมฟักที่ 2-4 วัน“สีเทา” ใช้เวลาในการพัฒนาการพร้อมฟักที่ 1-3 วัน และสุดท้าย “สีดำ” ใช้ระยะเวลาพร้อมฟัก 1-2 วัน และแม้จะพบไข่สีเทาและสีดำในท้องแม่ปูที่ตายแล้ว แต่ก็ยังมีโอกาสฟักออกมาเป็นตัวอยู่ โดยในแม่ปู 1 ตัว ที่มีขนาดความกว้างกระดอง 9.15 – 18.84 เซนติเมตร จะผลิตไข่ได้จำนวน 230,000 – 290,000 ฟอง(ดร.วิกิจ ผินรับ,2563 : ออนไลน์)
ขั้นตอนที่ 5
การเพาะตัวปูม้า คือ จะเน้นไข่สีดำโดยนำปูเพศเมียมาเลี้ยงในถังพลาสติกสีฟ้าและให้ก๊าซออกซิเจนโดยใช้ระยะเวลาฟักไข่1-3 วัน จึงฟักเป็นตัวแล้วปล่อยลงสู่ทะเล หากเกิน 5 วันไปแล้วไข่ยังไม่ฟักเป็นตัวแสดงว่าไข่เน่าแล้ว
ขั้นตอนที่ 6
การเลี้ยงแบบหักจับปิ้ง คือ ทำการจับปิ้งไข่ปูเพศเมียที่ไข่สีดำที่ล้นกระดองหน้าท้อง มาเลี้ยงใส่ถังพลาสติกสีฟ้า ใช้สายออกซิเจนในการเลี้ยงแม่ปูม้าเพศเมียเมื่อไข่ปูม้าฟักตัวประมาณ2-3วัน ทำการเปิดก๊อกข้างล่างถังพลาสติกสีฟ้าให้ลูกปูม้าที่ฟักตัวแล้ว ไหลทางท่อสู่ทะเล
ขั้นตอนที่ 7
การปล่อยปูม้า วิธีที่ 1) นำถังไปปล่อยลูกปูม้าในทะเลในกรณีที่น้ำตื้น หรือกรณีอยู่ใกล้เคียงบริเวณชายหาดทะเล
ขั้นตอนที่ 8
การปล่อยปูม้า วิธีที่ 2 : การเปิดก๊อก จำทำการเปิดก๊อกน้ำให้ลูกปูไหลลงทางท่อไปสู่ทะเลที่มีระดับน้ำทะเลพอดีหรือทะเลสูง